Opinia
Komisji Edukacji Związku Miast Polskich


dotycząca "Informacji w sprawie kierunków projektowanych zmian w ustawie Karta Nauczyciela w zakresie wynagrodzeń nauczycielskich" przygotowanych przez Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu.
Opinia została przygotowana w ramach konsultacji z członkami komisji w sierpniu 2003 r

1. Obligatoryjna, coroczna nowelizacja regulaminów wynagradzania:
- Opinia negatywna.

Zapis zbędny będący przejawem niepotrzebnej biurokracji. Ujęcie w regulaminie wynagradzania elastycznych zapisów daje możliwość osiągnięcia średnich wynagrodzeń, o których mowa w art. 30 KN. Obowiązkiem jest wypełnianie zapisów dotyczących ustawowych średnich wynagrodzeń, a nie obligatoryjnych corocznych zmian uchwał rad miasta.

2. Ustalenie odrębnego trybu dla podwyższania wynagrodzenia zasadniczego na poziomie lokalnym:
- Opinia pozytywna.

Wprowadzenie dodatkowego instrumentu dla JST w warunkach posiadania wolnych środków budżetowych.

3. Rezygnacja z zimowej sesji kwalifikacyjnej i egzaminacyjnej oraz ustalenia jednego terminu przeszeregowania płacowego:
- Opinia pozytywna.

Ujednolici system planowania środków na wynagrodzenia nauczycieli w budżetach gmin i powiatów.

4. Ustanowienie odrębnej zasady uzyskiwania stopnia awansu nauczyciela dyplomowanego dla nauczycieli zatrudnionych na stanowiskach wymagających kwalifikacji pedagogicznych w urzędach organów administracji rządowej i kuratoriach oświaty:
- Opinia negatywna.

Jest to nadanie przywilejów zawężonej grupie nauczycieli. w podobnej roli jak pracownicy administracji rządowej i kuratoriów oświaty znajdują się pracownicy samorządów, którzy także prowadzą działalność szkoleniową, legislacyjną i nadzorczą w stosunku do szkół i placówek.

5. Zniesienie standardów zatrudnienia jako formuły kształtowania części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych samorządów:
- Opinia negatywna.

Trudno mówić o zniesieniu czegoś, co nigdy nie zostało wprowadzone. Zgodnie z art. 30 ust. 9 ustawy KN to Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania określa liczbę nauczycieli na oddział, liczbę uczniów w oddziale oraz liczbę obowiązujących zajęć dla uczniów. Ten zapis ustawowy nigdy nie został wypełniony, ponieważ rozporządzenie MENiS nigdy nie zostało wydane. Wstrzymanie prac nad określeniem standardów jest krokiem w kierunku braku zagwarantowania przez państwo środków na wynagrodzenia nauczycieli.

6. Uściślenie zapisów ustawowych w zakresie nauczyciela w stanie nieczynnym, odpraw z tytułu rozwiązania stosunku pracy, wynagrodzenia nauczycieli w trakcie przebywania na urlopie dla poratowania zdrowia, ustalenie wynagrodzenia w dniu wolnym od pracy:
- Opinia pozytywna.

Środki na wprowadzenie tych zapisów winny być ujęte w subwencji oświatowej.

7. W sprawie godzin doraźnych zastępstw:
- Opinia pozytywna.

Stoimy na stanowisku pozostawienia w gestii samorządu szczegółowych rozstrzygnięć w zakresie ustalania tych wynagrodzeń.

8. Zmiana zapisu "wynagrodzenie osobowe" na "średnie wynagrodzenie nauczycieli" będącego podstawą kształtowania odpisów na dofinansowanie doskonalenia zawodowego nauczycieli:
- Opinia negatywna.

Jest niekorzystna z ekonomicznego punktu widzenia. w związku z tym, że do średniego wynagrodzenia zaliczane są nagrody i inne świadczenia ze stosunku pracy (?trzynastka?, odprawy, itp.) zmiana ta spowoduje obowiązek przeznaczenia większej kwoty z subwencji oświatowej na doskonalenie zawodowe, kosztem innych niezbędnych zadań. Uzależnienie kwoty na doskonalenie nauczycieli od kwoty przeznaczonej na odprawy dla zwalnianych osób może paradoksalnie prowadzić do sytuacji, w której wzrost środków na doskonalenie jest związany ze zmniejszaniem liczby nauczycieli. Korzystniejsze byłoby przeznaczenie tych środków np. na zajęcia pozalekcyjne.

9. Zasada wypłacania zasiłku na zagospodarowanie dla nauczyciela kontraktowego:
- Opinia pozytywna.

Wypłata zasiłku następowałaby w ustabilizowanej sytuacji zawodowej nauczyciela, co wyeliminowałoby przypadki związane ze zwrotem bądź umorzeniem zasiłku w związku z utrata pracy.

10. Powrót do centralnego ustalania wysokości dodatków wchodzących w skład wynagrodzenia nauczycieli tj. dodatku motywacyjnego, funkcyjnego i za warunki pracy:
- Opinia negatywna.

Komisja Edukacji ZMP ponownie potwierdza stanowisko pozwalające samorządom na realizację zadań publicznych w dziedzinie edukacji. Do realizacji powierzonych zadań niezbędne są instrumenty polityki płacowej stosownie do miejscowych warunków i potrzeb zgodnie z zasadą samodzielności JST. Wpływ ustawodawcy na strukturę organizacyjną zadań oświatowych w poszczególnych JST winien być realizowany poprzez określenie standardów zatrudnienia oraz ewentualne określenie minimalnych stawek obligatoryjnych dodatków.