W dniu 2 lipca 2003 r. w Poznaniu odbyło się wspólne posiedzenie Komisji Polityki Społecznej, Komisji Polityki Mieszkaniowej i Przestrzennej Związku Miast Polskich, na którym omówione zostały następujące tematy:
1) projekt ustawy o pomocy społecznej
2) projekt ustawy o dodatkach mieszkaniowych
W wyniku dyskusji opracowane zostało następujące stanowisko obu Komisji.
I. Projekt ustawy o pomocy społecznej
W obecnym stanie finansów samorządowych dyskusja nad projektem ustawy jest niecelowa, ponieważ pociąga ona za sobą tak poważne skutki finansowe, że nie znając dochodów gmin nie wiadomo, czy ustawa ta w ogóle będzie wykonalna. Bez decentralizacji finansów publicznych cele założone ww. projekcie ustawy są niewykonalne. Pod pozorem przebudowy systemu pomocy społecznej pozbawia się miast samodzielności w kreowaniu lokalnych polityk społecznych przez kreowanie ogromnej ilości bardzo kosztownych zadań obowiązkowych.
Uwagi szczegółowe:
1) tak szerokie pojmowanie pojęcia strategii rozwiązanie lokalnych programów społecznych prowadzi do krzyżowania się kompetencji dyrektorów MOPS z kompetencjami burmistrzów (art.16ust.2 pkt.1)
2) art. 23-34
W wyżej wskazanych przepisach projektu formułuje się procedurę zlecania realizacji zadań z zakresu pomocy społecznej przede wszystkim organizacjom pozarządowym. Zapisy powyższe są zbieżne (jeśli nie identyczne) z regulacjami w tym zakresie wprowadzonymi ustawą z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
Powyższa projektowana regulacja jest nie tylko niecelowa, ale wręcz niewłaściwa z punktu widzenia zasad techniki prawodawczej. Ponadto w art. 34 projektu powiela się delegację ustawową dla ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego do określenia wzorów ofert, umów i sprawozdań. Ta delegacja funkcjonuje bowiem na mocy przepisu art.19 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Nasuwa to chociażby tę wątpliwość, czy wzory ustanawiane na mocy ustawy o pomocy społecznej mają być różne w stosunku do wzorów określonych na mocy ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
3) biorąc pod uwagę ilość zadań jakie przewiduje ta ustawa, standard 1 pracownika na 2000 mieszkańców jest za niski (art.99 ust.12)
4) zdziwienie budzi ilość wersji projektów ustawy, które aktualnie się pojawiają
5) brak wskazania zadań powiatu jako zadań obowiązkowych może prowadzić do dalszego obciążenia gmin (art.16)
Ze względu na obszerność materii pozostałe uwagi szczegółowe Członkowie Komisji przekażą Panu Januszowi Nałęckiemu, który prześle je do Związku Miast Polskich, aby jego przedstawiciele wykorzystali je na posiedzeniu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego.